Տվյալների շտեմարան և վերլուծություն

ՀԷՑ-ին պատճառվել է 64.5 մլրդ դրամի վնաս. հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել 36 անձի նկատմամբ․ ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ

ՀՀ քննչական կոմիտեն հայտնում է, որ «Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ՓԲԸ-ին շուրջ 64,6 մլրդ դրամի վնաս պատճառելու, առանձնապես խոշոր չափերով վստահված գույքի հափշտակության և փողերի լվացման գործով 36 անձի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել։ 

ՔԿ-ի տվյալներով՝ ենթադրյալ հանցավոր խումբը գործել է «Ս.Կ.» սկզբնատառերով անձի կազմակերպմամբ և ղեկավարմամբ։ Ըստ ամենայնի, խոսքը «Տաշիր» ընկերությունների խմբի ղեկավար Սամվել Կարապետյանի մասին է, որի բնակարանում այսօր խուզարկություններ են իրականացվել։ Սակայն Քննչական կոմիտեն հաղորդագրությունում նրա ինքնությունը պաշտոնապես չի բացահայտել։

Քրեական վարույթի շրջանակում 65 հասցեներում իրականացվում են միաժամանակյա խուզարկություններ։ Քննիչը որոշումներ է կայացրել քրեական հետապնդման ենթարկվող անձանց ձերբակալելու վերաբերյալ։ 

Քննչական կոմիտեի հաղորդագրությունը՝ ստորև․ 

«ՀՀ քննչական կոմիտեի տնտեսական հանցագործությունների և մաքսանենգությունների քննության գլխավոր վարչությունում մասնավոր ոլորտում ծառայողական լիազորությունները չարաշահելու և արդյունքում ՓԲ ընկերությանն առանձնապես խոշոր չափերով գույքային վնաս հասցնելու, առանձնապես խոշոր չափերով վստահված գույքը հափշտակելու և առանձնապես խոշոր չափերով փողերի լվացում կատարելու դեպքերի առթիվ քննվող քրեական վարույթով քննչական խմբի քննիչները ՀՀ ԱԱԾ, ՀՀ ՆԳՆ և ՀՀ ՊԵԿ աշխատակիցների հետ համատեղ 65 բնակարաններում և ընկերությունների գործունեության հասցեներում իրականացնում են միաժամանակյա խուզարկություններ:

Նախաձեռնված քրեական վարույթով իրականացված մեծածավալ քննչական գործողությունների, ինչպես նաև ՀՀ ԱԱԾ-ից, ՀՀ ՆԳՆ-ից և ՀՀ ՊԵԿ-ից ստացված տեղեկությունների արդյունքում առերևույթ փաստական տվյալներ են ձեռք բերվել այն մասին, որ Ս.Կ.-ի կազմակերպմամբ մի շարք անձինք 2016-2024 թվականների ընթացքում կատարել են չորս դրվագ մասնավոր ոլորտում ծառայողական լիազորությունների չարաշահում, առանձանապես խոշոր չափերով վստահված գույքի հափշտակություն և առանձնապես խոշոր չափերով փողերի լվացում:

Մասնավորապես, Ս.Կ.-ի կազմակերպմամբ և ղեկավարմամբ գործող հանցավոր խմբի անդամները՝ «Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ՓԲ ընկերության տնօրենների խորհրդի առանձին անդամները, ընկերության գլխավոր տնօրենը և տեղակալը, այլ պատասխանատու անձինք ՓԲ ընկերությանը պատկանող առանձնապես խոշոր չափերով գույքը հափշտակելու դիտավորությամբ կատարել են ՓԲ ընկերության կանոնադրությամբ վերապահված՝ ընկերության ընթացիկ գործունեության ղեկավարման լիազորությունների չարաշահում, որն արտահայտվել է ընկերության բնականոն գործունեության ապահովման իրական անհրաժեշտությունից չբխող չափերով վարկային միջոցների ներգրավմամբ և հետագայում ընկերության բաժնետերերին շահաբաժինների, ընկերության և դրա պատասխանատու անձանց հետ փոխկապակցված, ինչպես նաև այլ կազմակերպություններին փոխառություններ և կանխավճարներ անհիմն տրամադրելու մեջ, ինչի արդյունքում նախապես առաջացած դիտավորությամբ հափշտակել, ինչպես նաև ներգրավված վարկային միջոցներից 2024-2025 թվականներին ՓԲ ընկերությունից ապօրինի եղանակով դուրս է բերվել ընդհանուր 23 մլրդ 158 մլն 169 հզր 29 ՀՀ դրամ` որպես շահաբաժին տրամադրելով «Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ՓԲ ընկերության բաժնետերեր «Լիորմանդ Հոլդինգս Լիմիտեդ» և «Տաշիր Կապիտալ» ՓԲ ընկերություններին, որի արդյունքում ՓԲ ընկերությանը պատճառել են առանձնապես խոշոր չափերով՝ 36 մլրդ 981 մլն 660 հզր ՀՀ դրամի, 23 մլրդ 158 մլն 169 հզր 29 ՀՀ դրամի և 4 մլրդ 445 մլն 950 հզր 995 ՀՀ դրամի (ընդհանուր՝ 64 մլրդ 585 մլն 780 հզր 24 ՀՀ դրամ) վնաս:

Այնուհետև, վերը նշված հանցավոր գործունեության արդյունքում ձեռք բերված ֆինանսական միջոցներն օրինականացնելու նպատալով՝ Ս.Կ.-ի կազմակերպմամբ և ղեկավարմամբ փոխկապակցված մեկ տասնյակից ավելի կազմակերպությունների գործադիր մարմնի ղեկավարներն առանձնապես խոշոր չափերով ֆինանսական միջոցները քաղաքացիաիրավական և կորպորատիվ հարաբերությունների շրջանակում շրջանառելու պատրանք ստեղծելու եղանակով քողարկել են հափշտակված ֆինանսական միջոցների հանցավոր ծագումը, փոխակերպել և միախառնել են իրենց այլ եկամուտներին, այդպիսով թաքցնելով հանցավոր ճանապարհով ստացված գույքի և դրամական միջոցների իրական ծագման բնույթը՝ դրանց տալով օրինական տեսք, կատարել են փողերի լվացում, այդպիսով փաստացի ստանալով հանցավոր օգուտ:

Նկարագրված արարքները կատարելու համար քննիչի միջնորդության հիման վրա հսկող դատախազի կողմից որոշում է կայացվել 36 անձի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցելու վերաբերյալ՝ Քրեական օրենսգրքի 46-277-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով (մասնավոր ոլորտում ծառայողական լիազորությունները կամ դրանցով պայմանավորված ազդեցությունը չարաշահելը կազմակերպելը) (4 դրվագ), 46-256-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետով (առանձնապես խոշոր չափերով վստահված գույքը հափշտակելը կազմակերպելը) (2 դրվագ) և 296-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով (առանձնապես խոշոր չափերով փողերի լվացումը):

Քննիչի կողմից որոշում է կայացվել հիշյալ անձանց ձերբակալելու վերաբերյալ, որի կատարումը հանձնարարվել է հետաքննության մարմնին: 

Քրեական վարույթի նախաքննությունը շարունակվում է»:

Սամվել Կարապետյանը տեղափոխվեց քննչական կոմիտե

«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության ղեկավար Սամվել Կարապետյանը դիմակավորված անձանց ուղեկցությամբ տեղափոխվեց Քննչական կոմիտե։ Նրա ծափահարություններով և վանկարկումներով ճանապարհեցին նրան։

Տեղի ունեցավ նաև միջադեպ դիմակավորված անձանցից մեկի և Կարապետյանի աջակիցներից մեկի միջև։

Ինչպես ավելի ուշ նշեց «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Դավիթ Ղազինյանը, դիմակավորված անձանցից մեկը «իրեն ուժեղ տղու տեղ էր դրել» և փորձել էր իրեն հրել։ «Իհարկե, չստացվեց»,- ասաց Ղազինյանը։

Արփինե ՍԻՄՈՆՅԱՆ

ԱԳՄԱ նախարարի տեղակալի հանդիպումները Հնդկաստանի տնտեսական կառույցներում

Հոկտեմբերի 29-ին Նյու Դելիում ՀՀ ԱԳՄԱ նախարարի տեղակալ Մնացական Սաֆարյանը հանդիպումներ է ունեցել «Հնդկաստանի արդյունաբերության համադաշնությունում» (Confederation of Indian Industry), «Invest India» ներդրումների խթանման գործակալությունում և Հնդկաստանի դեղագործական արտադրանքի արտահանման խթանման խորհրդում (Pharmexcil)։

Նախարարի տեղակալը ներկայացրել է Հայաստանի տնտեսության զարգացման ներուժը և արդի միտումները, արտահանման շուկաների բազմազանեցման ուղղությամբ իրականացվող քայլերը՝ ընդգծելով տարածաշրջանում հաստատված խաղաղության պայմաններում կապակցվածության ընդլայնմամբ ստեղծված նոր տնտեսական հնարավորությունները։ 

Զրուցակիցները քննարկել են Հայաստան-Հնդկաստան առևտրատնտեսական և ներդրումային համագործակցության զարգացման հեռանկարները, մասնավորապես տեղեկատվական և բարձր տեխնոլոգիաների, առողջապահության և դեղագործության, ենթակառուցվածքների և տրանսպորտային հաղորդակցությունների ոլորտներում փոխգործակցության խորացման հնարավորությունները։

Երկուստեք կարևորվել են երկու երկրների գործարար շրջանակների միջև ուղիղ կապերի հաստատումը, առկա ներուժի առավել արդյունավետ օգտագործումը և փոխշահավետ համագործակցության ընդլայնումը։

Աղբյուրը՝ mfa.am https://www.mfa.am/hy/press-releases/2026/10/29/Safaryan_India/14240 

Մեկնարկել է Թյուրքական պետությունների ղեկավարների 13-րդ գագաթնաժողովը

Թուրքիայի նախագահ Էրդողանի հյուրընկալությամբ՝ «Թյուրքական դար. միասնություն լեզվի, մտքի և գործի մեջ» խորագրի ներքո անցկացվող գագաթնաժողովը մեկնարկել է առաջնորդների համատեղ լուսանկարմամբ։

Ուրբաթ օրը Թուրքիայի մայրաքաղաք Անկարայում մեկնարկել է Թյուրքական պետությունների կազմակերպության (ԹՊԿ) Պետությունների ղեկավարների խորհրդի 13-րդ գագաթնաժողովը:

Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի հյուրընկալությամբ՝ «Թյուրքական դար. միասնություն լեզվի, մտքի և գործի մեջ» խորագրով անցկացվող գագաթնաժողովը սկսվել է առաջնորդների համատեղ լուսանկարվելու արարողությամբ։

Էրդողանը ողջունել է ժամանող առաջնորդներին «Բեշթեփե» ազգային ցուցահանդեսային սրահում:

Համատեղ լուսանկարման արարողությանը մասնակցել են Էրդողանը, Ղազախստանի նախագահ Կասիմ-Ժոմարտ Տոկաևը, Ուզբեկստանի նախագահ Շավքաթ Միրզիյոևը, Ղրղզստանի նախագահ Սադիր Ժապարովը, Ադրբեջանի արտաքին գործերի նախարար Ջեյհուն Բայրամովը, Թուրքմենստանի նախագահ Սերդար Բերդիմուհամեդովը, ինչպես նաև դիտորդ պետությունները ներկայացնող Հյուսիսային Կիպրոսի Թուրքական Հանրապետության նախագահ Թուֆան Էրհյուրմանը և ԹՊԿ գլխավոր քարտուղար Կուբանիչբեկ Օմուրալիևը։

Ժամանող առաջնորդներին «Բեշթեփե» ազգային ցուցահանդեսային սրահի մուտքի մոտ ողջունել են նաև պատմական 16 թյուրքական պետությունների դրոշները կրող զինվորները և ավանդական ենիչերիների համազգեստով զինվորականները։

Հեղինակ՝ Էսրա Թեքին

Աղբյուր՝ Անադոլու գործակալություն (Anadolu Agency), https://www.aa.com.tr/en/world/13th-summit-of-heads-of-state-of-turkic-states-kicks-off/4105975

Հայաստանի Հանրապետության և Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների միջև «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման» նախագծի (ԹՐԻՓՓ) վերաբերյալ ռազմավարական համագործակցության մասին շրջանակային համաձայնագիր

Հիմք ընդունելով, որ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին Հայաստանի Հանրապետության վարչապետը և Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահը ստորագրել են Հայաստանի Հանրապետության վարչապետի և Ադրբեջանի Հանրապետության նախագահի համատեղ հռչակագիրն` Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Վաշինգտոն քաղաքում տեղի ունեցած իրենց հանդիպման արդյունքների վերաբերյալ («Համատեղ հռչակագիր»)՝ Հարավային Կովկասում երկարատև խաղաղության հաստատման գործին նպաստելու համար, որի ստորագրմանը վկա է հանդիսացել Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների նախագահը,

հիմք ընդունելով, որ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները և Հայաստանի Հանրապետությունը ցանկություն են հայտնում ունենալ հարատև գործընկերություն իրենց երկու ժողովուրդների և կառավարությունների միջև,

հիմք ընդունելով, որ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների և Հայաստանի Հանրապետության նպատակն է, որ «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման» նախագիծը (ԹՐԻՓՓ) նպաստի տարածաշրջանային խաղաղությանը, կայունությանը, բարգավաճմանը և ինտեգրմանը, ինչպես նաև ստեղծի առանցքային առևտրային ուղի ինչպես Հայաստանի Հանրապետության, այնպես էլ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների համար նոր շուկաներ բացելու նպատակով, և տնտեսական օգուտներ ստեղծի հայաստանյան ընկերությունների համար ԹՐԻՓՓ-ի կառուցման և գործարկման ընթացքում,

հիմք ընդունելով, որ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները և Հայաստանի Հանրապետությունը ճանաչում են, որ Հայաստանի Հանրապետության և Ադրբեջանի Հանրապետության միջև խաղաղության հետագա ինստիտուցիոնալացումը, այդ թվում՝ միջպետական սահմանների սահմանազատումն ու սահմանագծումը, Հայաստան-Թուրքիա հարաբերությունների կարգավորումը, ԱՄՆ-ի կայուն ներգրավվածությունը և տարածաշրջանային համագործակցությունն ու կայունությունը կնպաստեն ԹՐԻՓՓ-ի հաջողությանը,

հիմք ընդունելով, որ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների պետքարտուղարը և Հայաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարը 2026 թվականի հունվարի 13-ին հրապարակել են «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման» (ԹՐԻՓՓ) նախագծի` Հայաստան-ԱՄՆ իրականացման շրջանակի (ԹԻՇ) հրապարակման վերաբերյալ համատեղ հայտարարությունը՝ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին Սպիտակ տանը ձեռք բերած հանձնառությունները կյանքի կոչելու և Հայաստանի և Ադրբեջանի բարգավաճումն ու անվտանգությունն ամրապնդելու, ինչպես նաև ԱՄՆ առևտուրը խթանելու համար,

հիմք ընդունելով, որ Կողմերը ճանաչում են, որ Հայաստանը լիակատար ինքնիշխանություն, տարածքային ամբողջականություն և իրավազորություն է պահպանում Հայաստանի ինքնիշխան տարածքում ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման բոլոր գոտիների նկատմամբ, և հաստատում են, որ սույն Համաձայնագիրը և ԹՐԻՓՓ-ը կոչված են ծառայելու որպես առանցքային մեխանիզմներ հանուն խաղաղ և ինքնիշխան Հայաստանի,

հիմք ընդունելով, որ ԹՐԻՓՓ-ը միտված է Հայաստանի տարածքում ապահովել անխոչընդոտ, բազմամոդալ տարանցիկ փոխկապակցվածություն՝ նպաստելով տարածաշրջանային խաղաղությանը, կայունությանը և ինտեգրմանը՝ Հայաստանի Հանրապետության ինքնիշխանության, տարածքային ամբողջականության և իրավազորության նկատմամբ լիակատար հարգանքի հիման վրա, միաժամանակ կապելով Ադրբեջանի հիմնական մասը և նրա Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետությունը և հանդիսանալով կենսական օղակ Տրանսկասպյան առևտրային երթուղու համար, և ակնկալելով, որ ԹՐԻՓՓ-ը կստեղծի փոխադարձ օգուտներ Հայաստանի Հանրապետության համար՝ միջազգային և ներպետական կապակցվածության զարգացման առումով,

վկայակոչելով 1992 թվականի ապրիլի 2-ին Վաշինգտոնում ստորագրված «Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների կառավարության և Հայաստանի Հանրապետության կառավարության միջև ներդրումների խրախուսման մասին համաձայնագիրը», 1992 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Երևանում ստորագրված «Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների կառավարության և Հայաստանի Հանրապետության կառավարության միջև համագործակցության վերաբերյալ մարդասիրական և տեխնիկական տնտեսական օգնության վերահսկումը հեշտացնելու մասին համաձայնագիրը», 1992 թվականի սեպտեմբերի 23-ին Վաշինգտոնում ստորագրված «Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների և Հայաստանի Հանրապետության միջև ներդրումների փոխադարձ խրախուսման և պաշտպանության մասին պայմանագիրը»,

հետևաբար, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները («Միացյալ Նահանգներ») և Հայաստանի Հանրապետությունը («Հայաստան») (յուրաքանչյուրն առանձին՝ «Կողմ», իսկ միասին՝ «Կողմեր») սույնով կնքում են ԹՐԻՓՓ-ին վերաբերող սույն շրջանակային համաձայնագիրը («Համաձայնագիր»)` համաձայն փաստաթղթում սահմանված կարգի։

Հոդված 1. Սահմանումներ

Սույն Համաձայնագրի նպատակներով՝

1. «Բաժնետերեր» նշանակում է ԹԶԸ ԱՄՆ-ը և Հայաստանը։
2. «Բաժնետիրական համաձայնագիր» նշանակում է Միացյալ Նահանգների և Նյու Յորք նահանգի օրենսդրությամբ կարգավորվող առևտրային փաստաթուղթ, որը կարգավորելու է ԹԶԸ-ի Բաժնետերերի որոշակի իրավունքները և պարտավորությունները, և ԹԶԸ-ի կառավարման և ղեկավարման առնչվող հարցերը։
3. «Հատուկ նշանակության կազմակերպություն (ՀՆԿ)» նշանակում է ԹԶԸ-ի կողմից հիմնադրվելիք դուստր կազմակերպություն՝ ԹՐԻՓՓ-ի կոնկրետ ուղղության իրականացման նպատակով։
4. «ԹԶԸ» նշանակում է ԹՐԻՓՓ-ի զարգացման ընկերություն՝ ԹԶԸ ԱՄՆ-ի և Հայաստանի միջև ստեղծվելիք համատեղ ձեռնարկություն, որը Հայաստանում պետք է հիմնադրվի որպես բաժնետիրական ընկերություն։
5. «ԹԶԸ ԱՄՆ» նշանակում է առևտրային կազմակերպություն, որը պետք է հիմնադրվի Դելավեր նահանգում որպես Միացյալ Նահանգների գործակալություն հանդիսացող Միացյալ Նահանգների Միջազգային զարգացման ֆինանսական կորպորացիային (ԶՖԿ) ամբողջությամբ պատկանող դուստր ձեռնարկություն:
6. «ԹԶԸ-ի կանոնադրություն» նշանակում է Հայաստանի օրենսդրութամբ կարգավորվող առևտրային բնույթի փաստաթուղթ, որի նպատակն է ԹԶԸ-ի ստեղծումը։
7. «ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման տարածք» նշանակում է Հայաստանի այն հողատարածքը, որը Կողմերի փոխադարձ համաձայնությամբ որոշվելու է կոնկրետ ԹՐԻՓՓ նախագծի իրականացման համար՝ ԹԶԸ-ի (հիմնադրվելուց հետո) հետ խորհրդակցությամբ` հիմք ընդունելով, սակայն չսահմանափակվելով, իրագործելիության և նախագծման ուսումնասիրություններով, ինչպես նաև քաղաքական նկատառումներով (համատեղ՝ «ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման տարածքներ»):
8. «ԹՐԻՓՓ նախագիծ» նշանակում է Հայաստանում իրականացվող կոնկրետ նախագիծ, որը Կողմերի փոխադարձ համաձայնությամբ ճանաչվում է որպես ԹՐԻՓՓ շրջանակի մաս, այդ թվում, բայց չսահմանափակվելով ԹՐԻՓՓ-ի հետևյալ բաղադրիչներով՝ երկաթուղային, ավտոճանապարհային, նավթագազային խողովակաշարային, օպտիկամանրաթելային և էներգետիկ նախագծերով (միասին՝ «ԹՐԻՓՓ նախագծեր»):

Հոդված 2. Համաձայնագրի նպատակներ

1. Սույն Համաձայնագրի նպատակը և Կողմերի քաղաքականությունն է խորացնել Կողմերի միջև տնտեսական համագործակցությունը՝ ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման և դրա հաջողության ապահովման նպատակով՝ 3-րդ հոդվածի 2-րդ կետում նշված գործիքների ներդրմամբ:
2. Կողմերը պետք է համագործակցեն ԹՐԻՓՓ-ի իրականացումը հնարավոր դարձնելու ուղղությամբ՝ միջազգային, միջպետական և ներպետական տրանսպորտային փոխկապակցվածության, տարածաշրջանային և համաշխարհային առևտրի ընդլայնման, ինչպես նաև տարածաշրջանում խաղաղության, կայունության և բարգավաճման ամրապնդման նպատակով:

Հոդված 3. Համատեղ ձեռնարկություն ստեղծելու հնարավորության ապահովում

1. Կողմերի քաղաքականությունն է համագործակցել ԹՐԻՓՓ-ի ստեղծման ուղղությամբ և ապահովել, որ երկու Կողմերն էլ ունենան ուղղակի շահագրգռվածություն ԹՐԻՓՓ-ի հաջողության ապահովման գործում:
2. Կողմերը նախատեսում են, որ ԹԶԸ ԱՄՆ-ը և Հայաստանը համատեղ հիմադրեն ԹԶԸ անվամբ համատեղ ձեռնարկություն, որտեղ ԹԶԸ ԱՄՆ-ն կունենա 74% վերահսկիչ մասնակցություն, իսկ Հայաստանը՝ 26% մասնակցություն։ Կողմերը լրացուցիչ նախատեսում են, որ ԹԶԸ-ն կաջակցի ԹՐԻՓՓ-ի իրականացմանը: ԹԶԸ-ի ստեղծման նպատակով Կողմերը նախատեսում են, որ ԹԶԸ ԱՄՆ-ն և Հայաստանը ստորագրեն երկու առանձին փաստաթուղթ՝ ա) ԹԶԸ-ի կանոնադրությունը և բ) Բաժնետիրական համաձայնագիրը:
3. Կողմերը նախատեսում են, որ Բաժնետերերը նախնական 49-ամյա ժամկետի ավարտից հետո հնարավորություն ունենան փոխադարձ համաձայնությամբ երկարաձգելու 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետում նշված իրավունքները ևս 50 տարով: Այդ դեպքում Հայաստանի մասնակցությունը ԹԶԸ-ում պետք է ավելանա մինչև 49%, և ժամկետի երկարաձգումը պետք է հանդիսանա Հայաստանի կողմից ԹԶԸ-ում իր մասնակցության նման ավելացման դիմաց միակ հատուցումը։ Հայաստանի համար սեփականության բաժնեմասի ավելացումը պետք է լինի ԹԶԸ ԱՄՆ-ի կողմից ժամկետի երկարաձգման դիմաց միակ հատուցումը։
4. Կողմերի կողմից նախատեսվում է, որ Բաժնետերերը, ըստ անհրաժեշտության, ԹԶԸ-ի կանոնադրությամբ և Բաժնետիրական համաձայնագրով պետք է սահմանեն որոշումների կայացման հատուկ մեխանիզմներ՝ փոխադարձ համաձայնություն պահանջող և Կողմերին վերապահված հարցերի համար, որոնց մանրամասները կսահմանվեն ԹԶԸ-ի կանոնադրությամբ և (կամ) Բաժնետիրական համաձայնագրով։
5. Կողմերին վերապահված հարցերը վերաբերում են հետևյալին, սակայն չեն սահմանափակվում հետևյալով՝ բաժնետերերի մասնակցություն (այդ թվում՝ ԹԶԸ-ի նկատմամբ վերահսկողության փոփոխություն, ԹԶԸ-ի բաժնետոմսերի փոխանցումներ, ՀՆԿ-ների հիմնադրում և դրանց նկատմամբ սեփականություն), որոշակի խոշոր պայմանագրային և ֆինանսական գործարքներ կնքելու որոշումներ, կոնցեսիոն իրավունքների շնորհում և կոնցեսիոն համաձայնագրերի վերջնական պայմանների սահմանում, ինչպես նաև Համատեղ հռչակագրին, ազգային անվտանգությանը վերաբերող և քաղաքական բնույթի այլ հարցեր։ ՀՆԿ-ների մակարդակում համանման բնույթի հարցերը նույնպես պետք է դիտարկվեն որպես փոխադարձ համաձայնություն պահանջող Կողմերին վերապահված հարցեր, որոնց մանրամասները կսահմանվեն ԹԶԸ-ի կանոնադրությամբ և (կամ) Բաժնետիրական համաձայնագրով։
6. ԹԶԸ-ի կամ դրա ՀՆԿ-ների կողմից անհրաժեշտ գործարքների կնքմանն աջակցելու նպատակով Հայաստանը համաձայնում է բացառություններ նախատեսել բաժնետիրական ընկերությունների, գնումների և պետություն-մասնավոր գործընկերության ձևավորման վերաբերյալ Հայաստանի օրենսդրությամբ: Հայաստանը համաձայնում է, որ նման բացառությունները, ըստ անհրաժեշտության, պետք է նշվեն Բաժնետիրական համաձայնագրում և (կամ) ԹԶԸ-ի կանոնադրության մեջ։
7. Կողմերը նախատեսում են, որ ԹԶԸ ԱՄՆ-ն մշտապես կհանդիսանա Միացյալ Նահանգների սեփականությունը և կգտնվի նրա վերահսկողության ներքո, և որևէ երրորդ կողմ չի կարող ձեռք բերել ԹԶԸ ԱՄՆ-ի նկատմամբ սեփականության իրավունքներ։

Հոդված 4. ՀՆԿ-ներ

1. Կողմերն ակնկալում են, որ ՀՆԿ-ները գործելու են որպես ԹԶԸ-ի դուստր ձեռնարկություններ՝ ԹՐԻՓՓ-ի բաղադրիչներից յուրաքանչյուրը որպես ԹՐԻՓՓ նախագիծ իրականացնելու նպատակով։
2. 3-րդ հոդվածի 4-րդ և 5-րդ կետերին համապատասխան՝ Կողմերը նախատեսում են, որ ԹԶԸ-ն յուրաքանչյուր ՀՆԿ-ի ստեղծման և դրանում ունեցած իր բաժնեմասնակցության միջոցով իրեն վերապահելու է որոշակի հարցերի առնչությամբ որոշումների կայացման լիազորությունը, որոնք որոշվելու են ԹԶԸ-ի կողմից։
3. Հայաստանը համաձայնում է, որ ԹԶԸ-ն լիազորված կլինի ընտրելու ՀՆԿ-ների կողմից ստեղծվող յուրաքանչյուր ԹՐԻՓՓ նախագծին աջակցող երրորդ կողմերի, ներառյալ այն երրորդ կողմերին, որոնք հանդես են գալիս որպես տվյալ ԹՐԻՓՓ նախագծի կոնցեսիոներ, հովանավորներ, օպերատորներ, կապալառուներ, ինչպես նաև ԻՄՇ (ինժեներական, մատակարարման և շինարարական) ծառայություններ մատուցողներ:
4. Հայաստանը 4-րդ հոդվածի 3-րդ կետին համապատասխանող և ԹԶԸ-ի կողմից հաստատված ՀՆԿ-ի հետ կկնքի կոնցեսիոն կամ այլ համաձայնագրեր՝ համաձայն 3-րդ հոդվածի 4-րդ և 5-րդ կետերի։

Հոդված 5. ԹՐԻՓՓ-ի համակարգում և ԹԶԸ-ի գործունեության ապահովում

1. Հայաստանը պետք է նշանակի պատասխանատու բարձրաստիճան կոնտակտային անձի՝ առաջնորդելու Հայաստանի կառավարության ներգրավվածությունը սույն Համաձայնագրի, ԹԶԸ-ի կանոնադրության և Բաժնետերերի համաձայնագրի կատարման ու իրականացման գործընթացներում՝ Հայաստանի պետական մարմինների միջև արդյունավետ համակարգումն ապահովելու նպատակով։

2. Սույն Համաձայնագրի նպատակների իրականացման համար Հայաստանի կառավարությունը պետք է նպաստի հետևյալի ապահովմանը`

ա) համապատասխան օրենսդրության ընդունումը, փոփոխությունը, պահպանումն ու կիրարկումը,

բ) ԹԶԸ-ի և դրա ՀՆԿ-ների համար լիցենզիաների, թույլտվությունների, համաձայնությունների ժամանակին տրամադրումը և կարգավորիչ ընթացակարգերի իրականացումը:

3. Միացյալ Նահանգները համաձայնում է նշանակել բարձր մակարդակի կոնտակտային անձի ԹՐԻՓՓ-ին առնչվող ցանկացած քաղաքական հարցի քննարկման նպատակով։

4. Միացյալ Նահանգները մտադիր է ձեռնարկել քայլեր՝ Հայաստանի հետ համատեղ ԹԶԸ-ի հիմնադրման համար թույլտվություն ստանալու նպատակով, ինչը ներառում է Կոնգրեսին ծանուցումը և ԶՖԿ-ի տնօրենների խորհրդից անհրաժեշտ հաստատման ստացումը։

5. Հայաստանը հաստատում է, որ իր Սահմանադրությանը համապատասխան՝ Հայաստանի օրենսդրության հետ որևէ հակասության դեպքում կկիրառվի սույն Համաձայնագիրը։

6. Միացյալ Նահանգները մտադիր է տրամադրել ֆինանսավորում և (կամ) աջակցել ԹՐԻՓՓ նախագծերի համար ֆինանսավորման ապահովմանը՝ ֆինանսական միջոցների առկայության դեպքում ու կիրառելի պահանջներին համապատասխան կամ հանրային և ոչ հանրային ներդրողների կողմից առևտրային պայմաններով։

Հոդված 6. Հողամասեր/ կառուցապատման իրավունքներ/ կոնցեսիաներ

1. Հայաստանը պետք է ձեռնարկի Հայաստանի օրենսդրությանը համապատասխանող բոլոր անհրաժեշտ միջոցները և հնարավորինս սեղմ ժամկետներում՝

ա) ապահովելու, որ ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման տարածքների երկայնքով գտնվող հողերը հանդիսանան կամ կարողանան դառնալ Հայաստանի սեփականությունը, և

բ) ապահովելու, որ այդ հողերը զերծ լինեն ցանկացած ծանրաբեռնվածությունից կամ երրորդ անձանց իրավունքներից, ինչպես նաև կրելու այդ գործընթացների հետ կապված բոլոր ֆինանսական ծախսերը։

2. ԹԶԸ-ի հիմնադրումից և ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման յուրաքանչյուր գոտին որոշելուց հետո Հայաստանը ԹԶԸ-ին տրամադրում է 49 (քառասունինը) տարի նախնական ժամկետով հողօգտագործման բացառիկ իրավունքներ, կառուցապատման իրավունքներ, հարակից թույլտվություններ և մյուս բոլոր իրավունքները, որոնք համատեղ կորոշվեն Հայաստանի կառավարության և ԹԶԸ-ի կողմից՝ համապատասխան ԹՐԻՓՓ ծրագրի արդյունավետ զարգացման, շահագործման և (կամ) պահպանման համար, ըստ կիրառելիության, և այդ իրավունքները լրիվությամբ փոխանցելի կլինեն ՀՆԿ-ներին։

3. Հայաստանը համաձայնում է, որ ԹԶԸ-ին թույլատրվում է մշակել կոնցեսիայի մանրամասն պայմանները, որոնք հիմք կհանդիսանան 4-րդ հոդվածի 3-րդ կետով սահմանված կոնցեսիոների ընտրության կարգի համար։

4. Հայաստանը համաձայնում է, որ՝

ա) շարունակում է մնալ ցանկացած կոնցեսիայի միակ տրամադրողը և, որպես այդպիսին, չի համարի, որ ԹԶԸ-ն ամբողջությամբ կամ մասամբ ստանձնել է Հայաստանի պարտավորությունները,

բ) չի համարի, որ ԹԶԸ -ն հանդիսանում է կոնցեսիոներ կամ ստանձնել է ՀՆԿ-ների կամ կոնցեսիոներների որևէ պարտավորություն որևէ կոնցեսիայի շրջանակներում։

5. Կողմերն ակնկալում են, որ կառուցապատման իրավունքների գործողության ժամկետի ավարտից հետո կամ այն դեպքում, երբ ԹԶԸ-ն որևէ պատճառով դադարեցնի իր գործունեությունը, կամ Բաժնետերերի փոխադարձ համաձայնությամբ ԹԶԸ-ի ունեցած մնացորդային ցանկացած իրավունք վերադարձվում է Հայաստանին՝ առանց Հայաստանի կողմից որևէ վճարի կամ հատուցման։

6. Սույն Համաձայնագրի ոչ մի դրույթ չի խոչընդոտում որևէ անձի կողմից Հայաստանի ինքնիշխան տարածքում ԹՐԻՓՓ նախագծեր չհանդիսացող ենթակառուցվածքի կառուցումն ու շահագործումը:

Հոդված 7. Արտակարգ իրավիճակներին արձագանքում և ենթակառուցվածքների անվտանգություն

1. Կողմերը հաստատում են, որ Հայաստանը պահպանում է իր լիազորությունները Հայաստանի ինքնիշխան տարածքում, և որ Հայաստանի իշխանությունները գործելու նախապատվություն ունեն ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման գոտիներում արտակարգ բոլոր իրավիճակների առաջացման դեպքում։

2. Կողմերը նախատեսում են, որ Հայաստանը պետք է ունենա ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման տարածքների ենթակառուցվածքային անվտանգության պլանները հաստատելու իրավունքը։ Այդ պլաններում մասնավոր անվտանգության անձնակազմի ներգրավում նախատեսվելու դեպքում այդ անձնակազմը ենթակա է հայաստանյան արտոնագրման պահանջներին։

Հոդված 8. Մաքսային հսկողություն/ սահմանային անվտանգություն

1. Կողմերն ընդունում են, որ Հայաստանը պահպանում է լիակատար ինքնիշխանությունը և իրավազորությունն իր սահմանների և մաքսային գործառնությունների նկատմամբ, պարտավորվում է իրականացնել արդյունավետ սահմանային կառավարում և ունի իր սահմանային հսկողության բոլոր կետերում ֆիզիկական ներկայություն պահպանելու իրավունք։ Հայաստանը, իր ներպետական օրենսդրությանը և միջազգային համաձայնագրերին համապատասխան, շարունակում է պատասխանատու լինել և տրամադրել համապատասխան ենթակառուցվածքներ հետևյալի համար՝

ա) անվտանգություն և իրավապահ գործունեություն,

բ) սահմանային վերահսկողություն և սահմանային անվտանգություն,

գ) մաքսային և միգրացիոն վերահսկողություն,

դ) հարկերի և տուրքերի փոխանցում պետական բյուջե,

ե) պետական տեղեկատվական համակարգեր, և

զ) պետական վարչական գործառույթներ և վերահսկողություն։

2. Հայաստանը կգործադրի իր լավագույն ջանքերը՝ սահմանային անվտանգության և մաքսային հսկողության ժամանակակից ընթացակարգեր ընդունելու, պահպանելու և դրանք օպտիմալացնելու համար՝ միաժամանակ պահպանելով Հայաստանի ինքնիշխանությունն ու իրավազորությունը, օգտագործելով թվային գործիքներ՝ ԹԶԸ-ի կամ դրա ՀՆԿ-ների և ԹՐԻՓՓ-ի փոխգործակցելիությունը տարածաշրջանային տարանցիկ ցանցերի հետ արդյունավետ գործունեությունն ապահովելու նպատակով։ Սա կարող է ներառել այնպիսի քայլերի ձեռնարկում, որոնք անհրաժեշտ են ԹՐԻՓՓ նախագծերի մաքսային և միգրացիոն գործառությունների «ֆրոնտ օֆիս - բեք օֆիս» («ընդունարան» - «գրասենյակ») գործառական մոդելի ներդրման համար՝ ԹԻՇ-ին և Համատեղ հռչակագրի սկզբունքներին համապատասխան:

3. Հայաստանը համաձայնում է օգտվել մասնավոր օպերատորների («ֆրոնտ օֆիս») ծառայություններից՝ ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման գոտիների համապատասխան սահմանային անցակետերում հաճախորդների հետ անմիջական շփում պահանջող ծառայություններ մատուցելու համար` Հայաստանի և ԹԶԸ-ի փոխադարձ համաձայնությամբ:

4. Միացյալ Նահանգները մտադիր է համագործակցել Հայաստանի սահմանային անվտանգության բարելավման ուղղությամբ, ինչպես ամրագրված է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների կառավարության և Հայաստանի Հանրապետության կառավարության միջև «Խաղաղության խաչմերուկ» կարողությունների զարգացման գործընկերության վերաբերյալ փոխըմբռնման հուշագրում, որը ստորագրվել է Վաշինգտոնում 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին:

5. Կողմերը մտադիր են միասին գործել՝ ապահովելու, որ ԹՐԻՓՓ-ի իրականացման տարածքներում սահմանային անվտանգությանն առնչվող բոլոր գործընթացներն ու ընթացակարգերն իրականացվեն ԹՐԻՓՓ-ի բարեհաջող իրագործմանը նպաստող եղանակով՝ Հայաստանի օրենսդրությամբ թույլատրելի շրջանակներում։

Հոդված 9. Հարկում

1. Հայաստանը համաձայնում է, որ ԹԶԸ-ի կողմից` որպես Հայաստանի ռեզիդենտից ԹԶԸ ԱՄՆ-ին` որպես Միացյալ Նահանգների ռեզիդենտի բաշխված շահաբաժինները Հայաստանում ազատվում են հարկումից՝ պայմանով, որ ԹԶԸ ԱՄՆ-ի վերջնական սեփականատերը Միացյալ Նահանգների կառավարությունն է։
2. Հայաստանը համաձայնում է, որ ԹԶԸ-ն ՀՆԿ-ների կողմից ԹԶԸ-ին բաշխված շահութաբաժինների մասով Հայաստանում հարկ չի վճարելու։
3. Հայաստանը համաձայնում է, որ ԹԶԸ-ն, ԹԶԸ-ի կամ ՀՆԿ-ի բաժնետոմսերի օտարման դեպքում Հայաստանում կապիտալ շահույթի հարկ չի վճարի։
4. Հայաստանը համաձայնում է, որ ԹԶԸ-ն և ՀՆԿ-ները Հայաստանում չեն ենթարկվի հարկման` Հայաստանի կառավարությունից ԹԶԸ-ին կամ ԹԶԸ-ից ՀՆԿ-ներին սույն Համաձայնագրի 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետով նշված իրավունքների փոխանցման գործարքների համար:

Հոդված 10. Վեճերի կարգավորում

1. Կողմերը կձգտեն համաձայնության հասնել սույն Համաձայնագրի մեկնաբանման և կիրառման վերաբերյալ և բոլոր հնարավոր ջանքերը կգործադրեն՝ համագործակցության ու խորհրդակցությունների միջոցով դրա իրականացման վրա հնարավոր ազդեցություն ունեցող ցանկացած հարցի փոխադարձաբար ընդունելի լուծմանը հասնելու նպատակով։
2. Սույն Համաձայնագրի մեկնաբանման կամ կիրառման առնչությամբ վեճ ծագելու դեպքում այն պետք է կարգավորվի փոխադարձ խորհրդակցությունների միջոցով։

Հոդված 11. Տեխնիկական դրույթներ

1. Սույն Համաձայնագիրն ուժի մեջ կմտնի դրա ուժի մեջ մտնելու համար անհրաժեշտ բոլոր ներքին ընթացակարգերը ավարտելու մասին Կողմերի միջև փոխանակվող վերջին հայտագրի ստացման օրվանից։
2. Սույն Համաձայնագիրը կարող է փոփոխվել Կողմերի փոխադարձ գրավոր համաձայնությամբ։
3. Սույն Համաձայնագրի գործողությունը կարող է դադարեցվել Կողմերից ցանկացածի կողմից՝ մյուս Կողմին գրավոր ծանուցում ուղարկելու միջոցով։ Սույն Համաձայնագրի գործողության դադարեցումն ուժի մեջ է մտնում այդ գրավոր ծանուցումն ուղարկելու օրվանից 1 տարի հետո։

Աղբյուր՝ Հայաստանի ԱԳՆ (Արտաքին գործերի նախարարություն) պաշտոնական կայք, https://usa.mfa.am/hy/news/2026/05/26/TRIPP_Framework/13971?mfa_news=1

ԱՄՆ պետական քարտուղարության պաշտոնական կայք, https://www.state.gov/wp-content/uploads/2026/06/TRIPP-Framework-Agreement-United-States-and-Armenia-June-2026-HRC1418739-Accessible-6.8.2026.pdf

Ազգային ժողովը վավերացրեց ԹՐԻՓՓ-ի վերաբերյալ Հայաստան-ԱՄՆ շրջանակային համաձայնագիրը

Ազգային ժողովը 63 կողմ, 32 դեմ ձայներով վավերացրեց Հայաստանի և Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների միջև «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման» նախագծի՝ ԹՐԻՓՓ-ի վերաբերյալ ռազմավարական համագործակցության մասին շրջանակային համաձայնագիրը։

«Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ համաձայնագրի վավերացմանը կողմ է քվեարկել «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցությունը, դեմ՝ «Ուժեղ Հայաստան» և «Հայաստան» խմբակցությունները։

Համաձայնագիրը խորհրդարանին ներկայացրել էր ՀՀ արտաքին գործերի և միջազգային առևտրի նախարար Արարատ Միրզոյանը։ Հոկտեմբերի 27-ի քննարկման ընթացքում նա ընդգծել էր, որ Հայաստանի տարածքում նախատեսվող բոլոր ենթակառուցվածքները գործելու են ՀՀ ինքնիշխանության և իրավազորության ներքո։

Նախարարի ներկայացմամբ՝ նախագիծը նախատեսում է տարածաշրջանային հաղորդակցությունների ապաշրջափակում՝ Հայաստանին հնարավորություն տալով Ադրբեջանի տարածքով կապվել երրորդ երկրների հետ և ապահովել նաև ներպետական երկաթուղային հաղորդակցություն։ Ադրբեջանն իր հերթին Հայաստանի տարածքով կապ կստանա Նախիջևանի հետ։

Համաձայնագրով նախատեսվում է ստեղծել «ԹՐԻՓՓ զարգացման ընկերություն», որի բաժնեմասերի 26 տոկոսը պատկանելու է Հայաստանին, 74 տոկոսը՝ ամերիկյան կողմին։ Սկզբնական ժամկետը 49 տարի է։ Կողմերի փոխադարձ համաձայնությամբ համագործակցությունը ևս 50 տարով երկարաձգելու դեպքում Հայաստանի բաժնեմասը կհասնի 49 տոկոսի, ամերիկյան կողմինը կլինի 51 տոկոս։

Միրզոյանը հոկտեմբերի 27-ին հայտնել էր նաև, որ դեռ պետք է համաձայնեցվեն և ընդունվեն ընկերության կանոնադրությունն ու բաժնետերերի համաձայնագիրը։ Նրա խոսքով՝ ամերիկյան համահիմնադիր ընկերությունը մշտապես գտնվելու է ԱՄՆ կառավարության սեփականության և կառավարման ներքո։

Համաձայնագիրը ստորագրվել է 2026 թվականի հունիսի 1-ին՝ Վաշինգտոնում, և հունիսի 4-ին՝ Երևանում՝ ԱՄՆ պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոյի ու Արարատ Միրզոյանի կողմից։

Աղբյուրը՝ Արմենպրես,https://armenpress.am/hy/article/1264087

Վարչապետ Փաշինյանը հյուրընկալել է Իսպանիայի թագուհի Սոֆիային

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը Կառավարությունում հյուրընկալել է Իսպանիայի թագուհի Նորին Մեծություն Սոֆիային։

Վարչապետը ողջունել է Նոր Մեծության այցը և հույս հայտնել, որ նա մեր երկրից կստանա ջերմ տպավորություններ։ Նիկոլ Փաշինյանը հավելել է, որ այս տարի արդեն Իսպանիայի երկու բարձրաստիճան պաշտոնյաների՝ նախ վարչապետ Պեդրո Սանչեսի, ապա թագուհի Սոֆիայի այցերը Հայաստան վկայում են երկու երկրների միջև հարաբերությունների զարգացման մասին։ Նիկոլ Փաշինյանի խոսքով՝ պետք է օգտագործել երկկողմ հարաբերություններում առկա դրական դինամիկան՝ քաղաքական երկխոսությունն էլ ավելի ամրապնդելու նպատակով։

Թագուհի Սոֆիան շնորհակալություն է հայտնել ջերմ հյուրընկալության համար և նշել, որ տպավորված է ջերմ հյուրընկալությամբ ու մեր երկրով։ Նորին Մեծությունը նշել է, որ Երևանում մասնակցելու է Արքայազն Թալալի անվան մարդկային զարգացման միջազգային մրցանակի հանձնման հանդիսավոր արարողությանը, ինչպես նաև պատրաստվում է այցելել Հայաստանի պատմամշակութային վայրեր, ներկա գտնվել Հայաստան-Իսպանիա բարեկամական կապերին նվիրված միջոցառումների:

Հանդիպման ընթացքում վարչապետ Փաշինյանը և թագուհի Սոֆիան մտքեր են փոխանակել երկու երկրների հարաբերությունների հետագա զարգացմանը վերաբերող հարցերի շուրջ։

Իտալիայում Հայաստանի, Ադրբեջանի և Վրաստանի դեսպանները մասնակցել են «Կովկասը խաչմերուկում․ խաղաղություն, միջանցքներ և համագործակցության նոր դարաշրջան» խորագրով քննարկմանը

Աղբյուրը՝  Արմենպրես, https://armenpress.am/hy/article/1264213

Նախագահի գլխավոր խորհրդական Սարալը հրաժարական է տվել. «Սա չի նշանակում հետքայլ իմ դավանած արժեքներից»

Նախագահի գլխավոր խորհրդական Օկտայ Սարալը հայտարարել է, որ հրաժարական է տվել իր պաշտոնից:

Շաբաթավերջին լուրեր էին տարածվել Սարալի պաշտոնանկության մասին, սակայն պաշտոնական հայտարարություն չէր արվել:

Սարալն սոցիալական մեդիայի իր էջում կատարած հրապարակման մեջ գրել է. «Ներկայացրել եմ իմ հրաժարականը մեր հարգարժան Նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի գլխավոր խորհրդականի պաշտոնից, որը մեծ պատվով, փառքով և պատասխանատվությամբ վարում էի 2016 թվականից ի վեր»:

Վերջին օրերին տեղական մամուլում լուրեր էին շրջանառվում Սարալի պաշտոնից հեռանալու մասին։ Նախկին գլխավոր խորհրդական ուշադրության կենտրոնում էր հայտնվել հատկապես Ադրբեջանում գլխաշորի (հիջաբի) կիրառման վերաբերյալ իր քննադատություններով:

Հոկտեմբերի 12-ին X-ի իր էջում կատարած գրառման մեջ Սարալն ասել էր. «Ադրբեջանում գլխաշորով ուսանողների կրթության իրավունքի խոչընդոտումն անընդունելի է: Այս դարաշրջանում նման մոտեցմանը երբեք չպետք է ճանապարհ տրվի»:

Հոկտեմբերի 26-ի իր հայտարարության մեջ Սարալը նշել է, որ իր հրաժարականը չի նշանակում հետքայլ իր դավանած արժեքներից կամ ժողովրդին ծառայելու կամքից, և հավելել. «Ինչպես երեկ, այնպես էլ այսօր ու վաղը նույն հավատով ու վճռականությամբ շարունակելու եմ քայլել մեր հարգարժան Նախագահի կողքին»:

Սարալի հրաժարականի հայտարարությունից կարճ ժամանակ առաջ հրապարակվել էր նրա հարցազրույցը «Nefes» թերթին։

Հարցին, թե արդյոք իր պաշտոնանկությունը կապված է Ադրբեջանի վերաբերյալ իր հայտարարությունների հետ, Սարալը պատասխանել է. «Ես կարծում եմ, որ դա այդպես է, բայց հաստատ չգիտեմ։ Լուրն ինձ շաբաթ օրը փոխանցեց մեր Գլխավոր քարտուղարը։ Ես էլ այն ընդունեցի մեծ հասունությամբ»։

Սարալն իր հարցազրույցում օգտագործել է նաև հետևյալ արտահայտությունը. «Մեր Նախագահն այսպես է հարմար տեսել։ Մեր գլխի ու աչքի վրա տեղ ունի»։

Ընդգծելով Ադրբեջանի հետ հարաբերությունների կարևորությունը՝ Սարալն ասել է. «Երկրները կարող են ունենալ որոշակի խնդիրներ և դժվարություններ։ Հատկապես Ադրբեջանի հետ մեր կրիտիկական հարաբերությունների պատճառով որոշ որոշումների կայացումը բնական է։ Մեզ համար կարևորն այն է, որ մեր երկիրը շարունակի իր ուղին»։

Լրագրող Թալաթ Աթիլլան X-ի իր հաշվում կատարած գրառման մեջ հայտնել էր, որ խոսել է Սարալի հետ և հարցրել նրան՝ արդյոք իրեն պաշտոնից հեռացրել են։

Աթիլլայի հրապարակման համաձայն՝ Սարալն ասել է. «Այո։ Մենք պաշտոններով չենք պայմանավորված։ Հարգարժան Նախագահն էր նշանակել, նրա հրահանգով էլ հեռացա։ Ոչ մեկից նեղացած չեմ»։

«Ադրբեջանի վերաբերյալ Ձեր հայտարարությունների պատճառո՞վ» հարցին Սարալը, ըստ գրառման, պատասխանել է. «Այո, այդպես է թվում»։

Ըստ հրապարակման՝ Սարալը նաև նշել է. «Կարևորը Թուրքիայի Հանրապետությունն է։ Կարևորը մեր հարգարժան Նախագահի հաջողությունն է»։

Ի՞նչ էր տեղի ունեցել

Դպրոցներում Ադրբեջանի կողմից ներդրված հագուստի նոր կանոնները վերածվեցին մի բանավեճի, որը տարածվեց նաև Թուրքիայում:

Կարգավորումներում ընդգծվում էր կրթության աշխարհիկ բնույթը և պահանջվում էր հետևել դպրոցական համազգեստին:

Իրավական տեքստում «գլխաշոր» կամ «հիջաբ» բառերն ուղղակիորեն չեն հիշատակվում։

Չնայած դրան, մամուլում տեղեկություններ հայտնվեցին, որ որոշ դպրոցներում կանոնները կիրառվել են որպես սահմանափակում գլխաշորով ուսանողների և ուսուցիչների նկատմամբ:

Դրանից հետո որոշ աշակերտներ, ում չէին թողել դպրոց, փորձել էին շարունակել իրենց դասերը՝ նստելով դպրոցի բակերում և աստիճաններին։ Որոշ ուսուցիչներ հանել էին իրենց գլխաշորերը, իսկ ոմանք էլ դիմում ներկայացնելով հայտարարել էին, որ հեռանում են աշխատանքից «սեփական ցանկությամբ»։

Լուրերը Թուրքիայում մեկնաբանվեցին այնպես, թե Ադրբեջանի դպրոցներում «գլխաշորի արգելք» է կիրառվում։

Ադրբեջանի կառավարությունը հոկտեմբերի 21-ին Թուրքիայի 31 քաղաքացու հայտարարեց «անցանկալի անձ» (persona non grata) և արգելեց նրանց մուտքը երկիր։

Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը նույն օրը հեռախոսազրույց ունեցավ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի հետ։ Ադրբեջանական լրատվամիջոցները զրույցը գնահատեցին որպես երկու երկրների միջև ռազմավարական գործընկերության և փոխադարձ վստահության հաստատում։

Թուրքական կողմի տարածած հայտարարության համաձայն՝ Էրդողանը զրույցի ընթացքում ընդգծել է, որ Թուրքիան և Ադրբեջանը «եղբայրական հարաբերություններից ստացած ուժով էլ ավելի առաջ կտանեն իրենց համագործակցությունը»։

«Անցանկալի անձ» հայտարարվածների թվում գտնվող «Yeniden Refah» («Նորից բարգավաճում») կուսակցության նախագահ Ֆաթիհ Էրբականը Սարալի հրաժարականի վերաբերյալ սոցիալական մեդիայի իր էջում կատարել է հետևյալ հրապարակումը. «Մեր հարգարժան Նախագահը չի վարանում զոհաբերել իր սեփական գլխավոր խորհրդականին, միայն թե Ալիևն այդպես է ուզել»։

Նշվել է նաև, որ Էրդողանը Ալիևին հրավիրել է հոկտեմբերի 29-30-ին Անկարայում կայանալիք Թուրքական պետությունների կազմակերպության գագաթնաժողովին։

Աղբյուրը՝ BBC Türkçe, https://www.bbc.com/turkce/articles/c9zrd444vl5jo

Միացյալ Նահանգները 1,4 միլիոն ԱՄՆ դոլարի սարքավորումներ է նվիրաբերել Հայաստանի սահմանային անվտանգության ամրապնդման համար

Միացյալ Նահանգները շուրջ 1,4 միլիոն ԱՄՆ  դոլար արժողությամբ տրանսպորտային միջոցներ և մասնագիտացված սարքավորումներ է նվիրաբերել ՀՀ Ազգային անվտանգության ծառայության (ԱԱԾ) Սահմանապահ զորքերին։ Արարողությանը մասնակցել են անվտանգության աջակցության ծրագրերի գծով ԱՄՆ փոխպետքարտուղարի տեղակալ Շոնա Ուիլսոնը, ԱՄՆ գործերի ժամանակավոր հավատարմատար Դեյվիդ Ալենը և ՀՀ ԱԱԾ Սահմանապահ զորքերի շտաբի պետ, գնդապետ Ռոման Սահակյանը։

Նվիրատվությունը կատարվել է ԱՄՆ պետքարտուղարության արտահանման վերահսկման և սահմանային անվտանգության (EXBS) ծրագրի կողմից։ Այն ներառում է տրանսպորտային միջոցներ, շտապօգնության մեքենաներ, պաշտպանիչ սարքավորումներ, տեխնիկական սպասարկման գործիքներ, ինչպես նաև ժամանակակից ՏՏ սարքավորումներ Այրումի սահմանային անցակետի համար։ Սարքավորումները թույլ կտան մեծացնել անցակետի թողունակությունը, կամրապնդեն սահմանների կառավարման կարողությունները և կնպաստեն ՀՀ սահմանապահ զորքերի արդիականացման ընթացիկ գործընթացին։

Նվիրատվությունն արտացոլում է սահմանային անվտանգության ոլորտում հայ-ամերիկյան ամուր գործընկերությունը։ ԱՄՆ աջակցությունը կօգնի ամրապնդել ՀՀ ԱԱԾ Սահմանապահ զորքերի կարողությունները` պաշտպանելու Հայաստանի ինքնիշխանությունը և ապահովելու մարդկանց ու ապրանքների անվտանգ տեղաշարժը՝ երկրի սահմանների պահպանության առավել մեծ պատասխանատվության ստանձնմանը զուգընթաց։  Սա ներառում է պահպանությունը տարածաշրջանային փոխկապակցվածության համար կարևոր երթուղիների երկայնքով և «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման» (TRIPP) նախագծի շրջանակում։

Միացյալ Նահանգները շարունակում է հավատարիմ մնալ իր հանձնառությանը՝ աջակցելու պատշաճ հագեցվածությամբ,  ժամանակակից և արհեստավարժ սահմանապահ զորքերի կայացմանը Հայաստանում և նպաստելու  ավելի անվտանգ և բարեկեցիկ ապագայի կերտմանը  Հայաստանի, տարածաշրջանի և Միացյալ Նահանգների համար։

Աղբյուրը՝ Հայաստանում ԱՄՆ Դեսպանատուն https://am.usembassy.gov/hy/united-states-donates-1-4-million-in-equipment-to-strengthen-armenias-border-security/